در حال
جستجو...
- معرفی سامانه و خلاصه فرآیند
- سامانه گواهی الکترونیک انحصار وراثت چیست؟
- موارد مندرج در گواهی الکترونیک انحصار وراثت
- هزینه صدور گواهی
- سردرگمی پروندههای قدیمی انحصار وراثت
- نحوه ثبت درخواست برای افراد فوتشده پیش از اجرا
- سخن پایانی
معرفی کوتاه و اهمیت تغییر
از روزهای آغازین مرداد 1404، صدور «گواهی الکترونیک انحصار وراثت» بهصورت رسمی راهاندازی شد. پیش از این، وراث و ذینفعان برای اخذ این گواهی ناچار به مراجعه حضوری به شورای حل اختلاف یا برخی مراجع قضایی بودند که فرایندی زمانبر و پرهزینه ایجاد میکرد. هدف از این تغییر، کاهش تشریفات اداری، تسریع در دسترسی به مدارک رسمی و کاهش مراجعه حضوری است.
سامانه گواهی الکترونیک انحصار وراثت چیست؟
براساس آییننامه اجرایی بند ث ماده 113 برنامه پنجساله هفتم که به تصویب هیئت وزیران رسیده، مسئولیت صدور گواهی انحصار وراثت بر عهده سازمان ثبت احوال کشور قرار گرفته است. برای اجرای این مصوبه، یک سامانه جدید برای ابلاغ و دریافت گواهی الکترونیک راهاندازی شده که فرایند صدور گواهی را الکترونیکی، غیرحضوری و سازگار با خدمات دولت الکترونیک میکند.
مطابق مقررات، پس از ثبت گواهی فوت در سامانه ثبت احوال، فرایند صدور گواهی انحصار وراثت بهصورت خودکار آغاز شده و نتیجه طی حداکثر 20 روز به وراث و ذینفعان اعلام میشود. اعلام نتیجه از طریق سامانه مربوط به وراثت در ثبت احوال یا درگاههای رسمی دولت الکترونیک انجام خواهد شد.
موارد گواهی الکترونیک انحصار وراثت
بر اساس آییننامه، گواهی صادره توسط سازمان ثبت احوال باید شامل موارد زیر باشد:
- تعیین وراث و میزان سهمالارث هر یک بر اساس قوانین احوال شخصیه
- بررسی و ذکر وجود یا عدم وجود وصیتنامه رسمی و مشخصات وصی و موصیله
- اعلام مهلت اعتراض به گواهی و معرفی مرجع رسیدگی و چگونگی قطعیت گواهی
همچنین مطابق ماده 12 مصوبه، گواهی صادره قابل اعتراض در هیات حل اختلاف ویژه ثبت احوال ظرف مدت 10 روز پس از ابلاغ خواهد بود.
هزینه صدور گواهی الکترونیک انحصار وراثت
تعرفه خدمات سازمان ثبت احوال هر سال اعلام میشود. در جدول تعرفههای سال 1404، هزینه صدور این گواهی بهعنوان یکی از درآمدهای خدمات الکترونیکی معادل یک میلیون ریال قید شده است که در مراحل درخواست بهصورت اینترنتی اخذ میشود.
سردرگمی پروندههای قدیمی انحصار وراثت
با اجرای آییننامه، انحصار وراثت برای موارد جدید بهصورت خودکار انجام میشود، اما تکلیف پروندههای پیش از تاریخ اجرا نیاز به توضیح دارد:
- درصورت قبلاً اقدام وراث از طریق دادگاه صلح یا مراجع مشابه، پروندهها از همان نهاد پیگیری و نتیجه به وراث اعلام میشود.
- چنانچه قبل از تاریخ اجرا فرد فوت کرده و هیچ اقدامی برای انحصار وراثت نشده، مطابق آییننامه جدید این موارد نیز مشمول سامانه ثبت احوال هستند و وراث باید درخواست خود را در سامانه مرتبط ثبت کنند.
نحوه ثبت درخواست برای افراد فوتشده پیش از اجرا
اگر متوفی قبل از اجرای آییننامه فوت کرده و هنوز انحصار وراثت انجام نشده است، وراث میتوانند از مسیرهای معرفیشده توسط سازمان ثبت احوال اقدام کنند. روند کلی شامل احراز هویت اطلاعدهنده و ثبت مشخصات متوفی است. مراحل مرسوم عبارتند از:
- ورود به سامانه هویتی مورد تایید ثبت احوال و احراز هویت متقاضی
- انتخاب گزینه مربوط به درخواست گواهی انحصار وراثت
- تکمیل فرم درخواست با درج مشخصات اعلامکننده و متوفی (شامل شماره ملی، نام، نسبت وراثتی و تاریخ تولد متوفی)
- استعلام الکترونیکی اطلاعات هویتی و ثبت نهایی درخواست
پس از صدور، گواهی را میتوان از طریق بخش ابلاغ سامانه مربوط به انحصار وراثت مشاهده و دریافت نمود؛ در این گواهی فهرست ذینفعان نیز درج میشود. توجه داشته باشید که در نسخههای اولیه سامانه ممکن است محدودیتهایی مانند عدم امکان انحصار داراییهای دیجیتال وجود داشته باشد.
سخن پایانی
راهاندازی سامانه ابلاغ و دریافت گواهی الکترونیک انحصار وراثت گامی مهم در جهت تسهیل دسترسی به مدارک رسمی و کاهش مراجعات حضوری است. با ثبت واقعه فوت و پیگیری از مسیرهای رسمی ثبت احوال، گواهی ظرف مدت معین صادر میشود و امکان اعتراض نیز فراهم است. بهمنظور کاهش اختلافات و اطمینان از صحت اطلاعات، اسناد هویتی کامل و مشورت حقوقی توصیه میشود.
توئیتر
فیس بوک
لینکدین