آیا می‌توان چند خواسته را همزمان در یک دادخواست مطرح کرد؟


دسته بندی: آموزش وکالت
آیا می‌توان چند خواسته را همزمان در یک دادخواست مطرح کرد؟

  1. امکان طرح چند خواسته در یک دادخواست
  2. پایه حقوقی و شرایط منجز بودن خواسته
  3. مثال‌های عملی و رویه دادگاه‌ها

امکان طرح چند خواسته در یک دادخواست

طبق قوانین آیین دادرسی مدنی، طرح همزمان چند خواسته در یک دادخواست امکان‌پذیر است؛ مشروط بر اینکه خواسته‌ها منجز باشند و در طول هم قرار گیرند، به این معنا که خواسته‌ها به ترتیب قابل رسیدگی و تحقق باشند نه آنکه به صورت مردد و احتمالی مطرح شوند.

در مواردی که خواسته‌ها در عرض یکدیگر – یعنی به صورت مردد و با احتمال‌های مختلف – مطرح شوند، دادگاه معمولاً آن را قابل استماع نمی‌داند و ممکن است دستور به رفع نقص یا رد دعوی بدهد. اما اگر خواسته‌ها در طول هم و به ترتیب باشند، مانند الزام به انجام تعهد و در صورت عدم انجام، مطالبه خسارت یا استرداد وجه، دادگاه می‌تواند همزمان به این خواسته‌ها رسیدگی نماید.

طبق بند 9 ماده 84 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، یکی از شرایط اصلی طرح دعوی، منجز بودن خواسته است. این بند تاکید می‌کند که خواسته نباید ظنی، احتمالی یا مردد باشد تا دادگاه بتواند آن را قابل استماع بداند.

برای نمونه، اگر خواهان الزام خوانده به تحویل مورد معامله را درخواست کند و در صورت تعذر، الزام به استرداد ثمن را هم مطرح نماید، این خواسته‌ها منجز و به صورت طولی هستند و بنابراین مورد قبول دادگاه قرار می‌گیرند.

مثال‌های عملی و رویه دادگاه‌ها

در عمل، دادگاه‌ها به چنین دعاوی به ترتیب پاسخ می‌دهند؛ بدین صورت که ابتدا حکم به خواسته اولیه صادر می‌شود. در صورت صدور حکم مطابق اقدام اول، معمولا محل صدور حکم درباره خواسته دوم باقی نمی‌ماند، زیرا خواسته دوم صرفاً درصورت عدم تحقق خواسته اول قابلیت اجرا دارد.

بنابراین، طرح همزمان چند خواسته طولی، هیچگونه مانع حقوقی ایجاد نمی‌کند و خواهان می‌تواند تمامی خواسته‌های منجز خود را در یک دادخواست ذکر و به آن استناد نماید.